होर्मुज जलसन्धिमा तनाव: पानी जहाज आवागमन ठप्प, तेलको मूल्य आकाशिँदै

अर्थतन्त्र

गृहपृष्ठ
अर्थतन्त्र

होर्मुज जलसन्धिमा तनाव: पानी जहाज आवागमन ठप्प, तेलको मूल्य आकाशिँदै

क्यापिटल नेपाल मंगलबार, वैशाख ८, २०८३

काठमाडाै‌। सोमबार होर्मुज जलसन्धिमा जहाजको आवागमन लगभग ठप्प भएको छ। शनिबार इरानले जहाजहरूमा चेतावनीस्वरूप गोली चलाएको र अमेरिकी सेनाले एउटा इरानी मालवाहक जहाज जफत गरेको घटनापछि अधिकांश जहाजहरू यो जलसन्धि हुँदै आवागमन गर्न हिच्किचाउन थालेका छन्। जहाज ट्र्याकिङ तथ्यांकअनुसार सोमबार १२ घण्टाको अवधिमा जलसन्धिबाट बाहिर निस्किने जहाज एउटा मात्र थियो भने भित्र प्रवेश गर्ने दुईवटा मात्र थिए। सामान्य अवस्थामा यहाँ दैनिक करिब १३० वटा जहाज आवत-जावत गर्छन्।

शुक्रबार इरानले जलसन्धि खुला गरेको घोषणा गरेपछि एक दर्जनभन्दा बढी ट्यांकर जलसन्धि पार गरेका थिए। तर रविबार अमेरिकाले इरानी कन्टेनर जहाज 'तौस्का' जफत गरेपछि अवस्था फेरि बिग्रिएको छ। इरानले प्रतिशोध लिने चेतावनी दिएको छ र नयाँ शान्ति वार्तामा सहभागी हुन स्पष्ट अस्वीकार गरेको छ, जसले गर्दा दुई देशबीचको युद्धविराम भंग हुने खतरा बढेको छ। फ्रान्सेली शिपिङ कम्पनी सीएमए सीजीएमले पनि पुष्टि गरेको छ कि शनिबार इरानले उनीहरूको कन्टेनर जहाजमा चेतावनी गोली चलाएको थियो, यद्यपि चालक दलका सदस्यहरू सुरक्षित छन्।

जहाज दलाल क्लार्कसन्सले सोमबार जारी गरेको आफ्नो टिप्पणीमा भनेको छ कि हालैका हप्ताहरूमा कैयौँ पटक झूटो सकारात्मक संकेत देखिए र कुनै न कुनै रूपमा समाधान आउने सम्भावना भए पनि कुनै टिकाउ सफलताको समय अझै अनिश्चित छ।

जलसन्धिमा बढेको तनावले विश्व तेल बजारमा तत्काल असर पारेको छ। युद्धविराम टुट्न सक्ने आशंकाले सोमबार तेलको मूल्य करिब पाँच प्रतिशतले उकालो लाग्यो। ब्रेन्ट क्रुडको मूल्य प्रति ब्यारेल ९४.७५ अमेरिकी डलर र अमेरिकी वेस्ट टेक्सास इन्टरमिडिएट ८७.८२ डलर पुग्यो। यसका साथै जहाजको युद्ध जोखिम बीमा दर पनि जहाजको मूल्यको दुई प्रतिशतबाट बढेर तीन प्रतिशत पुगेको बीमा स्रोतहरूले जनाएका छन्।

उता तेलको मूल्यमा आएको उछाललाई थाम्न ट्रम्प प्रशासनले शुक्रबार रुसी समुद्री तेलमाथिको प्रतिबन्धको छुट लगभग एक महिनाका लागि नवीकरण गर्‍यो। उल्लेखनीय छ कि खजाना सचिव स्कट बेसेन्टले दुई दिनअघि मात्र यो छुट नवीकरण नगर्ने बताएका थिए। भारतले पनि थप तीनवटा रुसी बीमा कम्पनीलाई मान्यता दिँदै जहाज बीमा प्रदान गर्न स्वीकृति दिएको छ, जसले गर्दा भारतले मान्यता दिएका रुसी कम्पनीको संख्या अहिले एघार पुगेको छ।

प्रकाशित मिति: मंगलबार, वैशाख ८, २०८३ ०६:२७

प्रतिक्रिया दिनुहोस्