विश्वकै अग्रणी खेल सामग्री उत्पादक कम्पनी नाइकीले सन् २०२६ को फुटबल विश्वकपलाई लक्षित गर्दै ‘रिप द स्क्रिप्ट’ नामक भव्य अभियान सार्वजनिक गरेको छ। यो केवल एउटा विज्ञापन मात्र होइन, बरु फुटबल, मनोरञ्जन, फेसन र डिजिटल संस्कृतिलाई एउटै कथामा जोड्ने विश्वव्यापी अभियान हो।
विश्वकप सुरु हुनुअघि सार्वजनिक गरिएको यो अभियानमा विश्व फुटबलका चर्चित खेलाडी, खेलकुदका प्रतिष्ठित व्यक्तित्व र मनोरञ्जन क्षेत्रका अन्तर्राष्ट्रिय अनुहारहरूलाई एउटै कथामा प्रस्तुत गरिएको छ। नाइकीले यस अभियानमार्फत फुटबललाई केवल खेलका रूपमा नभई एउटा सांस्कृतिक शक्तिका रूपमा स्थापित गर्ने प्रयास गरेको देखिन्छ।
‘स्क्रिप्ट’ च्यातेर आफ्नै कथा लेख्न आह्वान
‘रिप द स्क्रिप्ट’ को मूल सन्देश स्पष्ट छ, महान खेलाडीहरू अरूले लेखिदिएको कथाअनुसार खेल्दैनन्, उनीहरूले आफ्नै कथा आफैं लेख्छन्। नाइकीका अनुसार अत्यधिक विश्लेषण, आलोचना, सामाजिक सञ्जालको दबाब र पूर्वनिर्धारित अपेक्षाभन्दा बाहिर निस्केर सिर्जनशीलता, साहस र स्वतन्त्रताका साथ खेल्नु नै वास्तविक फुटबलको आत्मा हो।
अभियानको कथामा एक विशाल चलचित्र सेट देखाइन्छ, जहाँ निर्देशकले सबै कुरा पूर्वनिर्धारित योजनाअनुसार सञ्चालन गर्न खोज्छन्। तर खेलाडीहरूले त्यो योजनालाई अस्वीकार गर्दै आफ्नै शैलीमा खेल्न थाल्छन्। त्यसपछि सम्पूर्ण दृश्य नियन्त्रणभन्दा बाहिर जान्छ र यही अव्यवस्थित अवस्थाबाट फुटबलको वास्तविक सौन्दर्य झल्काइन्छ।
बजार विश्लेषकका अनुसार उत्पादन, कलाकार पारिश्रमिक, प्रचारप्रसार र डिजिटल अभियान जोड्दा कुल खर्च एक अर्ब नेपाली रुपैयाँभन्दा धेरै गुणा माथि पुग्न सक्ने सम्भावना छ।
विश्व फुटबलका सुपरस्टारहरूको सहभागिता
यस अभियानमा क्रिस्टियानो रोनाल्डो, किलियन एम्बाप्पे, एर्लिङ हालान्ड, भिनिसियस जुनियर, रोनाल्डिन्हो, डिडिएर ड्रोग्बा र ज्लाटन इब्राहिमोभिचजस्ता विश्वप्रसिद्ध खेलाडीहरू सहभागी छन्।
त्यसैगरी बास्केटबलका महान् खेलाडी लेब्रोन जेम्स, मनोरञ्जन क्षेत्रकी चर्चित व्यक्तित्व किम कार्दासियन, गायक ट्राभिस स्कटलगायतका व्यक्तिहरूलाई पनि अभियानमा समेटिएको छ। यसले नाइकीले खेल र मनोरञ्जनलाई एउटै सांस्कृतिक उत्पादनका रूपमा प्रस्तुत गर्न खोजेको संकेत गर्छ।
विज्ञापनभन्दा ठूलो ‘अनुभव’
सञ्चार तथा बजार विज्ञहरूका अनुसार ‘रिप द स्क्रिप्ट’ सामान्य विज्ञापनभन्दा धेरै ठूलो परियोजना हो। यसलाई विश्वकप अवधिभर सञ्चालन हुने बहुआयामिक अभियानको केन्द्रबिन्दुका रूपमा हेरिएको छ। यसअन्तर्गत नयाँ जर्सी सार्वजनिक गर्ने कार्यक्रम, जुत्ता प्रवर्द्धन, सामाजिक सञ्जाल अभियान, खेलाडीसँगको सहकार्य, डिजिटल सामग्री निर्माण तथा समुदायस्तरका फुटबल कार्यक्रमहरू सञ्चालन गरिने अपेक्षा गरिएको छ।
यस अर्थमा नाइकीले केवल उत्पादन बेच्न खोजेको होइन, फुटबल वरिपरि एउटा पूर्ण सांस्कृतिक संसार निर्माण गर्ने प्रयास गरिरहेको देखिन्छ।
कति खर्च भयो?
नाइकीले अभियानमा खर्च भएको वास्तविक रकम सार्वजनिक गरेको छैन। तर, विश्वभरका दर्जनौं चर्चित खेलाडी तथा कलाकारको सहभागिता, चलचित्रस्तरको छायांकन, अन्तर्राष्ट्रिय निर्माण टोली तथा विश्वव्यापी प्रचार–प्रसारलाई हेर्दा यसको लागत सयौं मिलियन अमेरिकी डलर पुगेको अनुमान गरिएको छ।
बजार विश्लेषकका अनुसार उत्पादन, कलाकार पारिश्रमिक, प्रचारप्रसार र डिजिटल अभियान जोड्दा कुल खर्च एक अर्ब नेपाली रुपैयाँभन्दा धेरै गुणामाथि पुग्न सक्ने सम्भावना छ।
किन महत्त्वपूर्ण छ?
सन् २०२६ को फुटबल विश्वकप अमेरिका, क्यानडा र मेक्सिकोमा संयुक्त रूपमा आयोजना हुँदै छ। विशेषगरी उत्तर अमेरिकी बजारमा फुटबलको लोकप्रियता तीव्र रूपमा बढिरहेको छ। यही अवसरलाई उपयोग गर्दै नाइकीले आफूलाई विश्व फुटबलको सबैभन्दा प्रभावशाली ब्रान्डका रूपमा पुनः स्थापित गर्ने प्रयास गरिरहेको छ।
यो अभियानले खेल सामग्री उद्योगमा नयाँ प्रवृत्ति पनि देखाएको छ। अब कम्पनीहरू केवल जुत्ता, जर्सी वा खेल सामग्री बेच्नमा सीमित छैनन्। उनीहरू खेल, मनोरञ्जन, संगीत, फेसन र डिजिटल संस्कृतिलाई एकीकृत गर्दै उपभोक्ताको ध्यान आकर्षित गर्न प्रतिस्पर्धा गरिरहेका छन्।
